Afgelopen week werden we verblijd met een wel heel verrassend mailtje uit Engeland. De inmiddels 98-jarige Maps Lane-Mohr. Aan het einde van de oorlog werkte zij in het noodziekenhuis in Bilthoven. Ze schreef ons dat zij een van de twee dames is, die staan afgebeeld aan de arm van voormalig burgemeester Van der Borch, tijdens de bevrijdingsfeesten van 1945. Mevrouw Lane woont sinds 1947 in Engeland.

Meer informatie

Ik woonde voor de oorlog in Bilthoven, en de jaren 1944-45 was ik verpleegster in het noodziekenhuis dat was gevestigd in de Julianaschool. Ik was zuster Mohr, mijn collega’s waren zuster Bouwer, zuster Kromzigt en broeder Van der Velde. Ook waren er helpers van het Rode Kruis. We verpleegden een onderduiker, die verhalen schreef over ons en alles om ons heen. Die verhalen heb ik nog.

Welke ziekten wij behandelden? Dysenterie, mazelen, griep. Dat kan ik me nog wel herinneren. Maar van isolatie was bij ons geen sprake. Iedereen lag door elkaar heen. Het was een drukke en angstige tijd, want behalve onderduikers verpleegden we ook Joden. We deden zelfs de kraam.

Rode Kruis 

Wat betreft de Joodse zieken, die werden wel bij ons ondergebracht ter bescherming. Ik kan me nog herinneren dat ik vrouwen een verpleegstersuniform heb laten aantrekken. Dan vielen ze minder op. Twee Engelse dokters kwamen langs, begeleid door ordonnansen van het Rode Kruis. Ze wilden onze aanpak in het bezette land bekijken. Ik heb nog al hun handtekeningen.

Nadat de school was beschadigd door een bom, kregen we een huis aan de Soestdijkseweg toegewezen voor het noodziekenhuis. Daar bleven we tot na de oorlog. Bij de bevrijding was er feest voor het gemeentehuis. Burgemeester Van der Borch danste met twee jonge dames. Ik ben de jonge dame aan zijn rechter zijde. Ik ben nu een 98-jarige oude dame.


Maps Lane – Mohr gefotografeerd met Kerstmis 2019.

Meer lezen: Bij het vijftigjarig jubileum van de bevrijding in mei 1995 maakte het tijdschrift St. Maerten (Historische Vereniging Maartensdijk) melding van een noodziekenhuis in Hollandsche Rading. Koos Kolenbrander schreef:

“Gedurende het laatste halfjaar van de bezetting heeft het huis van de familie Hooft Graafland aan Oost 50 in Hollandsche Rading als noodziekenhuis gefungeerd. In de periode 13 november 1944 tot 1 juni 1945 zijn er in dit huis door twee beroepsverpleegkundigen, geassisteerd door een groot aantal vrijwilligers van het Rode Kruis, 22 bejaarde évacuées en 4 kraamvrouwen verpleegd. Het geïmproviseerde ziekenhuis is voor de meeste inwoners van Hollandsche Rading onopgemerkt gebleven.” (….) “Het initiatief tot totstandkoming van het noodziekenhuis kwam van de jonge Maartensdijkse huisarts dokter W. Steijling. Hij verving vanaf oktober 1942 de praktijk van zijn vader, de gemeentearts dokter J. Steijling, die wegens ziekte zijn werkzaamheden niet meer kon vervullen.” 

VC